ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ

ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ (ਗੁਰਦਾਸ ਨੰਗਲ, ਕਲਾਨੌਰ ਅਕਬਰ ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ, ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ, ਬਟਾਲਾ ਅਤੇ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਲਾਂਘਾ)

ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਝਾ ਖ਼ਿੱਤੇ ਦਾ ਅਤਿ-ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਕ ਸਰਹੱਦੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਰਾਵੀ ਅਤੇ ਬਿਆਸ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉੱਤਰੀ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਮਹੰਤ ਗੁਰੀਆ ਜੀ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਇਹ ਧਰਤੀ ਬਾਬਾ ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦਰ ਦੇ 8 ਮਹੀਨੇ ਲੰਬੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਘੇਰੇ 'ਗੁਰਦਾਸ ਨੰਗਲ ਦੀ ਗੜ੍ਹੀ' (1715 ਈ.), 1556 ਈ. ਵਿੱਚ ਮੁਗ਼ਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਅਕਬਰ ਦੀ ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ ਵਾਲੇ ਅਸਥਾਨ ਕਲਾਨੌਰ (ਤਖ਼ਤ-ਏ-ਅਕਬਰੀ), ਜਗਤ ਗੁਰੂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਪੁਰਬ ਵਾਲੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਸ਼ਹਿਰ ਬਟਾਲਾ (ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕੰਧ ਸਾਹਿਬ), ਸ੍ਰੀ ਅਚਲ ਸਾਹਿਬ (ਜਿੱਥੇ ਸਿੱਧ ਗੋਸਟਿ ਰਚੀ ਗਈ), ਅਤੇ ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਵਿਖੇ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਲਾਂਘੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦੁਆਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।