ਖਾਰਾ ਉਤਾਰਨਾ: ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਜੀਵਨ ਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼
ਮੁੱਖ ਨਿਚੋੜ: ਖਾਰਾ ਉਤਾਰਨਾ ਕੁਆਰੇਪਣ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਕਹਿ ਕੇ ਗ੍ਰਹਿਸਥ ਜੀਵਨ ਦੇ ਰਾਜਸੀ ਬਾਣੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਅਲੌਕਿਕ ਰੀਤ ਹੈ।
1. ਰਸਮ ਦੀ ਵਿਧੀ ਅਤੇ ਸਮੱਗਰੀ
- ਵਟਣਾ ਮਲਣਾ: ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹਲਦੀ, ਸਰ੍ਹੋਂ ਦਾ ਤੇਲ ਅਤੇ ਬੇਸਣ ਦਾ ਬਣਿਆ 'ਵਟਣਾ' ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਖਾਰਾ (ਚੌਂਕੀ): ਬਾਂਸ ਦੇ ਟੋਕਰੇ ਨੂੰ ਉਲਟਾ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ 'ਖਾਰਾ' ਆਖਦੇ ਹਨ।
- ਲਾਲ ਚਾਨਣੀ: ਭੈਣਾਂ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਲਾਲ ਫੁਲਕਾਰੀ ਜਾਂ ਦੁਪੱਟਾ ਤਾਣ ਕੇ ਖੜ੍ਹਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਬੁਰੀ ਨਜ਼ਰ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਹੋ ਸਕੇ।
2. ਕੌਲੀਆਂ ਭੰਨਣ ਦਾ ਰਹੱਸ
ਖਾਰੇ ਤੋਂ ਉਤਰਦਿਆਂ ਹੀ ਲਾੜਾ ਜਾਂ ਲਾੜੀ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਚਾਰ ਕਟੋਰੇ (ਕੌਲੀਆਂ) ਇੱਕੋ ਝਟਕੇ ਵਿੱਚ ਪੈਰ ਨਾਲ ਭੰਨਦੇ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਭਾਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਬਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਚਕਨਾਚੂਰ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ।
3. ਮਾਮੇ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ
ਮਾਮਾ ਆਪਣੇ ਭਾਣਜੇ ਜਾਂ ਭਾਣਜੀ ਨੂੰ ਗੋਦੀ ਵਿੱਚ ਚੁੱਕ ਕੇ ਖਾਰੇ ਤੋਂ ਥੱਲੇ ਉਤਾਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਗਨ ਵਜੋਂ ਰੁਪਏ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।