ਭਾਈ ਹਿੰਮਤ ਸਿੰਘ ਜੀ: ਪੰਜਾਂ ਪਿਆਰਿਆਂ ਦੇ ਅਮਰ ਸ਼ਹੀਦ
ਮੁੱਖ ਨਿਚੋੜ: ਭਾਈ ਹਿੰਮਤ ਸਿੰਘ ਜੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਤੱਟ (ਉੜੀਸਾ) ਤੋਂ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਆ ਕੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਲੜ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਚਮਕੌਰ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਾਦਤ ਪਾ ਕੇ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਖ਼ਾਲਸਾ ਜਾਤ-ਪਾਤ ਅਤੇ ਭੂਗੋਲਿਕ ਸੀਮਾਵਾਂ ਤੋਂ ਪਰ੍ਹੇ ਸਮੁੱਚੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਹੈ।
1. ਜਨਮ ਅਤੇ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਆਗਮਨ
ਭਾਈ ਹਿੰਮਤ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ 1661 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਜਗਨਨਾਥ ਪੁਰੀ (ਉੜੀਸਾ) ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ:
- ਆਪ ਜੀ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਨਾਮ 'ਹਿੰਮਤ ਰਾਏ' ਸੀ।
- ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਆਪ ਜੀ ਗੁਰੂ ਘਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣ ਕੇ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਪਹੁੰਚੇ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਦਾਰ ਵਜੋਂ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋ ਗਏ।
---
2. 1699 ਦੀ ਵੈਸਾਖੀ 'ਤੇ ਸੀਸ ਭੇਟ
30 ਮਾਰਚ 1699 ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਨੰਗੀ ਤਲਵਾਰ ਲਹਿਰਾ ਕੇ ਸੀਸ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ:
- ਭਾਈ ਦਇਆ ਰਾਮ ਅਤੇ ਭਾਈ ਧਰਮ ਦਾਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੀਜੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਹਿੰਮਤ ਰਾਏ ਜੀ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਆਪਣਾ ਸੀਸ ਭੇਟ ਕੀਤਾ।
- ਖੰਡੇ ਦੀ ਪਾਹੁਲ ਛਕਣ ਉਪਰੰਤ ਆਪ ਜੀ ਦਾ ਨਾਮ 'ਭਾਈ ਹਿੰਮਤ ਸਿੰਘ' ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
---
3. ਚਮਕੌਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ
ਚਮਕੌਰ ਦੀ ਕੱਚੀ ਗੜ੍ਹੀ ਅੰਦਰ ਜਦੋਂ ਘੇਰਾ ਪਿਆ, ਤਾਂ ਭਾਈ ਹਿੰਮਤ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਕੇ ਮੁਗ਼ਲ ਜਰਨੈਲਾਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤਾ। ਬੇਮਿਸਾਲ ਤਲਵਾਰਬਾਜ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ 22 ਦਸੰਬਰ 1704 ਨੂੰ ਆਪ ਜੀ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋ ਗਏ।